|
Ondanks een schat aan mooie woorden en zinnen in honderden liedjesteksten heeft hij het niet gehaald, Bob Dylan. Voor de tigste keer was hij, de grondlegger van onze popmuziek, genomineerd voor de Nobelprijs literatuur. Die hij op basis van zijn omvangrijke oeuvre dat bulkt van de opzienbarende zinsnedes en een bijzonder woordgebruik ongetwijfeld zou hebben verdiend. Dylan heeft op taalgebied minstens evenveel baanbrekend werk verricht als op muzikaal vlak: op zijn teksten zijn studenten gepromoveerd, er zijn talloze boeken over geschreven. Al zullen de hoge omes uit stijfdeftige literaire kringen nooit zijn verdiensten willen erkennen maar meewarig het hoofd schudden en stellig declameren: "Een liedjestekst is geen literatuur, een popster is geen auteur".
Valt een degelijke songtekst te klasseren onder literatuur, is de begenadigde liedjesschrijver een volwaardig auteur? Je zou hem kunnen beschouwen als een dichter: iemand die in een handvol woorden een paar sterke beelden oproept en in enkele regels evenveel kan vertellen als een ander op een hele pagina of in een turf van 500 bladzijden. We noemen hem niet voor niets soms een tekstdichter - al zijn de meeste liedjesschrijvers zo bescheiden dat ze vaak de eersten zijn om zelf te roepen: ‘noem me asjeblieft geen poëet'. En toch is een goede liedjesschrijver een literair vakman. Hij die met een klein palet van mooie woorden feilloos een sfeer schept. Hij die meer weglaat dan hij daadwerkelijk in letters aan het papier toevertrouwt.
‘The craft of lyric writing', een wetenschappelijk boek over de kunst van liedjesteksten schrijven begint nochtans met de legendarische zin: "A song is not a poem". Een liedjestekst is géén gedicht. Klopt, het is véél meer. Ik denk zelfs dat een liedjesschrijver bij momenten harder moet zwoegen om tot resultaat te komen dan de romancier, de essayist of de dichter. Omdat zijn tekst nooit volwaardig kan bestaan zonder de muziek, en ‘het lied' hem soms erg zware beperkingen oplegt. Soms moeten een woord of een zin vooral goed klinken, om de melodie niet in de weg te zitten. Maar ze mogen ook niet inhoudsloos zijn, ze mogen het ‘verhaal' in de song niet verzwakken.
Ik kan dan ook geweldig genieten van sommige woorden en zinnen in liedjes. Frank heeft zo bijvoorbeeld voor Camera weer enkele elegante phrasen neergepend. ‘Een penseel van wimpers - Door de oogharen gezien' (uit De streken van de meester) ; ‘Mijn woorden zijn mijn gezelschap - En de geluiden van de nacht' (uit Zo Ver) en 'Vergeving is een groot woord - En grote woorden zijn eenzaam' (uit Vergeving). Mooie woorden die voor mij het etiket literatuur verdienen. En Baawb zou het daar volgens mij helemaal mee eens zijn. |
|
De zanger is de jongste tijd overal. Op televisie bij monde van de fantastische zangeres Giovanca . Voorlezend uit eigen werk op het Antwerpse hippe Zuid. Musicerend en vergaderend in metropool Brussel. Een passend naamkaartje zou luiden: FJM Boeijen, handelsreiziger in woorden en muziek. Hij is altijd onderweg, zelfs wanneer hij thuis in Nijmegen is. Het is eenvoudig te verklaren: als je maar beweegt, komt er vanzelf genoeg op je pad om liedjes uit te puren. En dat is toch waar het voor een kroniekschrijver van het leven allemaal om draait.
Het is lang geleden dat we elkaar hebben gezien of gesproken, op wat sms-verkeer na. De onverenigbaarheid van agenda's, weet u wel. De hartelijke begroeting op het verwarmde terras van het majestueuze hotel Metropole voelt als het warme welkom dat een reiziger bij zijn thuiskomt na een lange zwerftocht te beurt valt. Hij bestelt wijn en water in keurig Frans. Doet verslag van zijn belevenissen van de afgelopen maanden, weken en dagen, met een knipoog en een kwinkslag. We lachen veel en uitbundig, en worden soms overstemd door het gejoel van passerende studenten en voetbalfans. Klinken op het leven en de muziek. Er is veel te vertellen. Over nieuwe ontmoetingen, nieuwe plannen, een nieuwe cd. Camera. Het was dus een rijkelijk gevulde mooie oktoberavond in een bruisende lichtstad: als ik kon had ik op de pauzetoets gedrukt.
Net na middernacht, in het donker, op de snelweg van Brussel naar Antwerpen, zet ik de cd-speler aan en druk op play. Ik duw mijn halfopgerookte Marlboro Light uit, leg de handen ontspannen op het stuur. En ervaar voor het eerst Camera. Sprankelend, open en energiek. Hoorbaar met heel veel liefde en zorg gecomponeerd en opgenomen. Melancholie op een bedje van ogenschijnlijke opgewektheid: met stuwende beats en kippevelkoortjes, zwervende pianopartijen, subtiele gitaarriffs. Een stem die je meevoert naar een wereld van gedachten, observaties en flarden van conversaties. Muziekverhalen over weg willen en thuiskomen. Over heimwee, eenzaamheid en onthechting. Schilderijtjes van kleinmenselijk (on)geluk. Slices of life, snapshots van het leven zoals het is.
‘Welkom thuis', sprak de zanger bij het afscheid in de hotellobby. Woorden die ook de titel voor de cd hadden kunnen zijn. |
|
Ongeloof en verbijstering. Dat was het overheersende gevoel toen in de namiddag een nieuwsagentschap via breaking news het onverwachte overlijden meldde van Hilde Rens, beter bekend als zangeres en presentatrice Yasmine. 37 is jong, zo jong. Dan hoort het leven niet abrupt halt te houden.
Hilde was een erg getalenteerde en door Frank zeer gewaardeerde Vlaamse collega, met wie hij de voorbije jaren meermaals en steeds met plezier, voldoening en succes heeft samengewerkt. Denk maar aan het kippenvelduet ‘Suzanne'. Of ‘De liefde van mijn leven', het lied dat Frank voor haar schreef en waarvan ze beiden een eigen versie uitbrachten. Of het enthousiasme en het respect waarmee een glunderende Hilde voor Frank in Antwerpen het boek '36,9°C' aan de pers voorstelde.
Al wie haar van dichtbij heeft gekend, omschrijft Hilde als warm, open, intens, liefdevol, gepassioneerd en gedreven. En ze heeft overvloedig bewezen dat ze een creatieve duizendpoot was, een echt talent.
De dood van Hilde laat zonder twijfel een grote leegte na bij familie, vrienden, intimi en fans. Misschien kan de gedachte dat Hilde zelf zovele mensen een stukje schoonheid en troost biedt, via al de liedjes die ze heeft geschreven en uitgevoerd, de pijn van haar dierbaren een beetje verzachten. Via de haar zo dierbare muziek, leeft Hilde altijd voort, in ons hart en in ons hoofd. |
|
Hij kwam, hij zag en hij overwon. We hebben het over the Boss. Bruce Springsteen, die het festivalseizoen op Pinkpop met een zelden gezien muzikaal vuurwerk voor geopend verklaarde. Weinigen zullen hem dat nadoen. En dat voor een artiest die zich ondanks al zijn ervaring en succes eigenlijk nooit op een festivalweide waagt. Zo'n meerdaags muziekfestijn gedragen door tientallen bands en artiesten laat Bruce liever aan zich voorbijgaan, wegens zijn perfectionistische natuur is die setting ‘m ‘te onvoorspelbaar' en ‘te weinig controleerbaar'. Toch stapte Springsteen zonder ook maar een zweempje van zenuwachtigheid te vertonen zelfverzekerd het podium op en bleek hij al van bij de eerste noot een feilloos dirigent van de uitzinnige massa fans - 75.000 man sterk - die voornamelijk voor hem naar Landgraaf waren afgezakt.
Wat is het geheim van Springsteen? Dat hij zich omringt met bijzondere mensen. Zijn legendarische E-street band bestaat uit supergetalenteerde muzikanten. Denk maar aan gitarist Nils Lofgren en zanger/acteur/gitarist Little Steven, zij hebben elk ook hun eigen carrière maar vinden het na dertig jaar nog steeds een feest en een eer om samen met hun vriend Bruce te spelen. Ze delen dezelfde bevlogenheid, dezelfde passie en tillen mekaar naar hun beste niveau. Ze genieten van elke noot die er wordt gespeeld, hun vriendschap kan niet stuk. Wanneer zij samen op het podium staan, is er elektriciteit. En die vonk slaat ook over op de toeschouwers.
Geheim nummer twee: Bruce sloot een verbond met het publiek. Hij omarmde zijn fans en zij gaven liefde en respect terug. ‘We're working on a dream. Together we gonna build us a house of hope tonight. A house of joy', sprak Springsteen. Muziek is inderdaad een universele taal die mensen, hoe verschillend ze individueel ook zijn, met elkaar verbindt. En dat gevoel van samenhorigheid is nergens zo voelbaar dan wanneer er op een festivalterrein uit duizenden kelen in koor hetzelfde lied klinkt.
Dat Frank deze zomer maar liefst twaalf festivals aandoet, wordt voor ons, liefhebbers van zijn muziek, ongetwijfeld ook een droombelevenis. Ook hij omringt zich daarvoor met getalenteerde muzikanten met wie hij bovenal al vele jaren een diepe vriendschapsband heeft: Ger Hoeijmakers, Peter van Benthem, Charles Nagtzaam, Ruud de Grood en Mark Stoop. Bijgestaan door deze brothers in arms en gewapend met lijstje ijzersterke songs zal ook Frank a house of joy voor en met ons bouwen op de festivals. Laten we met z'n allen als bedankje zorgen voor onvergetelijke housewarming party. |
|